İHA Sınıfları ve Lisanslar
Kütle sınıfları (M0–M3), pilot lisansları (P0/P1/P2) ve hava sahası bölgeleri.
Basit İHA (oyuncak) M0 sınırlarını aşmayan
Yatayda 10 m yarıçap, dikeyde 20 m (60 ft) uçuş zarfını aşamayan
Uçuşa elverişlilik: Ayrı bir belge/beyan aranmaz; tasarımı gereği uçuş zarfını aşamaz.
Kayıt / tescil: Pilot lisansı, kayıt, tescil ve ithal uygunluk izninden MUAFTIR.
- Yalnızca 10 m yarıçap / 20 m yükseklik silindirik zarf içinde uçar
- Kırmızı bölgelere giremez; diğer sahalarda zarf içinde serbesttir
- Muafiyet, cihazın gerçekten bu zarfı aşamadığı durumda geçerlidir
- 500 gramın altında olup bu tanımı karşılamayan İHA, M0 hükümlerine tabidir
M0 500 gr (dâhil) – 4 kg
En düşük kütle sınıfı; günlük kullanımdaki çoğu kamera dronu buraya girer
Uçuşa elverişlilik: Emniyet ve uygunluk beyanı esas alınır.
Kayıt / tescil: Kullanıcı kaydı (İHATTYS) zorunlu. Uzaktan tanımlama (Remote ID) zorunlu.
- Basit İHA hariç tüm kullanıcılar İHATTYS'e kullanıcı kaydı yapar
- Uyum yazılım modülü ve yazılım sertifikasyonu gereklilikleri aranır
- Coğrafi sınırlama (geofence) ve coğrafi farkındalık verileri güncel tutulur
- Operasyon yetkisi kütleye değil, pilot lisansı (P0–P2) ve bölgeye bağlıdır
M1 4 kg (dâhil) – 25 kg
Ağır kamera/İHA, tarım ve endüstriyel platformların bir kısmı
Uçuşa elverişlilik: Emniyet ve uygunluk beyanı esas alınır.
Kayıt / tescil: Kullanıcı kaydı (İHATTYS) zorunlu. Uzaktan tanımlama zorunlu.
- Artan kütleyle birlikte üçüncü kişi ve mülk riski belirgin şekilde yükselir
- Kalkış-iniş alanı ve acil iniş sahası daha dikkatli planlanır
- İşletici bünyesinde faaliyet yalnızca P2 operasyonları için şarttır
- Rüzgâr ve sıcaklık toleransları üretici sınırlarına göre daraltılır
M2 25 kg (dâhil) – 150 kg
Büyük tarımsal ilaçlama, kargo ve ağır yük platformları
Uçuşa elverişlilik: Genel Müdürlükçe düzenlenen uçuşa elverişlilik belgesi esas alınır.
Kayıt / tescil: Kullanıcı kaydı zorunlu; 120 m / 3.000 m ötesi P2 uçuşlarında tescil (SHY-7) zorunlu.
- Uçuşa elverişlilik belgesi olmadan işletilemez
- P2 kapsamındaki operasyonlar çok hafif hava aracı işleticisi bünyesinde yürütülür
- Operasyon el kitabı, acil durum senaryoları ve SMS yükümlülükleri öne çıkar
- Gürültü ve haberleşme (BTK) teknik düzenlemelerine uygunluk aranır
M3 150 kg (dâhil) ve daha fazla
En yüksek risk sınıfı; ağır kargo, insanlı/otonom taşıma platformları
Uçuşa elverişlilik: Genel Müdürlükçe düzenlenen uçuşa elverişlilik belgesi esas alınır.
Kayıt / tescil: Kullanıcı kaydı ve tescil zorunlu; işletici yetkilendirmesi şarttır.
- AKK'ye göre çok hafif hava aracı işleticisi veya genel havacılık işleticisi bünyesinde işletilir
- Hava trafik yönetimine entegrasyon, tip yetkisi ve telsiz (R/T) yeterliliği gerekebilir
- Operasyonlar P2 lisansı ve operasyonel yetkilendirme ile yürütülür
- Otonom ve BVLOS operasyonlar İHA koridoru / tahsisli hacim üzerinden planlanır
Pilot Lisansları
P0 — Amatör İHA Pilot Lisansı asgari yaş 10
Ticari amaç taşımayan operasyonlar.
Uçuş zarfı: Görsel görüş hattında (VLOS) ve gündüz; azami 120 m yükseklik ile 3.000 m görüş / yatay uzaklık sınırları içindeki uçuş zarfı.
Sağlık: Sağlık raporu istenmez. Göreve elverişlilik öz-beyanı KDM-ERP üzerinden verilir.
P1 — Ticari İHA Pilot Lisansı asgari yaş 18
Ticari operasyon ve uçuşlar.
Uçuş zarfı: Görsel görüş hattında (VLOS); azami 120 m yükseklik ile 3.000 m görüş / yatay uzaklık sınırları içinde. Uygun donanımla gece operasyonu yapılabilir.
Sağlık: Sağlık raporu istenmez; göreve elverişlilik öz-beyanı KDM-ERP üzerinden verilir.
P2 — İHA Pilot Lisansı (En Kapsamlı) asgari yaş 18
P0 ve P1 kapsamındaki tüm operasyonlar ile yüksek riskli / sertifikasyon gerektiren operasyonlar.
Uçuş zarfı: VLOS ve görüş hattı dışı (BVLOS); otonom operasyonlar. Uçuş zarfı koridor veya tahsisli hacimle tanımlanır. 120 m üzeri yalnızca ilgili kurumlarla koordinasyonla, Genel Müdürlük izni ve NOTAM ile.
Sağlık: Asgari 3. sınıf sağlık sertifikası (Genel Müdürlük veya EASA üyesi ülke) zorunlu.
Hava Sahası Bölgeleri
Yeşil bölge
Genel Müdürlükçe süreli/süresiz belirlenip İHATTYS üzerinden yayımlanan; belirlenen irtifa ve şartlar altında operasyonel izne gerek duyulmayan sahalar.
P0/P1: Sistem üzerinden operasyonel izne gerek yok.
P2: Sistem üzerinden izne gerek yok; yükseklik/uzun mesafe gerektiriyorsa koordinasyon + NOTAM.
Turuncu bölge
Hakkında üçüncü bir kişi lehine uçuş izni veya hava sahası hacmi tahsisi bulunan ve izin/tahsis süresince İHATTYS haritasında yayımlanan sahalar.
P0/P1: İzni/tahsisi veren merci ve sahibi çoklu uçuşa uygunluk vermişse, izin alınarak uçulur.
P2: Çoklu uçuş uygunluğu bulunması kaydıyla izinle uçulur.
Kırmızı bölge
İlgili yetkili kurum ve kuruluşlarca İHA operasyonlarına süreli/süresiz kapatılan; uçuşun izne tabi olduğu sahalar.
P0/P1: Sahayı kapatan kurumun (gerekirse Cumhurbaşkanlığının) uygunluğu, Genel Müdürlük izni ve NOTAM ile.
P2: Aynı uygunluk şartları + tanımlanan hacim veya tahsisli/ayrılmış alan ile.
Diğer sahalar (yeşil/turuncu/kırmızı dışı)
Yeşil, kırmızı ve turuncu bölgeler dışında kalan tüm sahalar. Bu Talimat uygulamasında kısıtlanmış bölge sayılır ve uçuş izne tabidir.
P0/P1: Sahanın bulunduğu yerin mülki idare amirinin uygunluğu + koordinasyon → Genel Müdürlük kararı. İzinli saha turuncu bölge olarak yayımlanır.
P2: Aynı uygunluk şartlarının sağlanması kaydıyla izinle.