Gerçek Hayat Senaryoları

15 senaryo: Durum → Kontrol → Mevzuat → Adımlar → Riskler → Doğru yaklaşım.

Her senaryoda önce durum verilir, ardından kontrol edilecekler, ilgili mevzuat noktaları, riskler ve doğru yaklaşım özetlenir.

Senaryo 1 — Yeni bir drone satın aldım

• Kontrol: sınıf (M0–M3), Remote ID, yazılım/uyum modülü, ithal uygunluk
• Mevzuat: Basit İHA hariç kullanıcı kaydı zorunlu; firmware ve geo verileri güncel

Doğru yaklaşım: Uçmadan önce kaydı yap, cihazı tanı, açık alanda alışma turu at.

Senaryo 2 — Çok hafif (Basit İHA sınırında) bir dron ile uçuş

• Kontrol: cihaz gerçekten 10 m / 20 m zarfını aşamıyor mu?
• Mevzuat: Basit İHA muaf; ama zarfı aşabiliyorsa M0 hükümleri geçerli, kırmızı bölgeye girilmez

Doğru yaklaşım: "Küçük = kuralsız" değildir; kalabalık ve hassas bölgelerde yine dikkatli ol.

Senaryo 3 — Şehir içinde drone uçuşu

• Kontrol: bölge durumu, NOTAM, havalimanı/kritik tesis yakınlığı, engeller, kalabalık
• Mevzuat: yeşil bölge değilse mülki idare amiri uygunluğu + SHGM izni; kişi üstü uçuş P2

Doğru yaklaşım: İzin sürecini önceden başlat; güzergâhı insanlardan ve engellerden uzak planla.

Senaryo 4 — Düğün ve etkinlik çekimi

• Kontrol: kalabalık yoğunluğu, kapalı alan mı, kalkış-iniş koridoru
• Mevzuat: kalabalık üstü uçuş P2; toplu yüz çekiminde KVKK ve aydınlatma

Doğru yaklaşım: İnsanların üzerinden uçma; bariyerli kalkış bölgesi ve gözlemci kullan.

Senaryo 5 — Gayrimenkul tanıtım videosu

• Kontrol: konum bölge durumu, komşu mülkler ve mahremiyet, hava
• Mevzuat: ticari VLOS asgari P1; komşu bahçe/pencere görüntüleri gizlilik ihlali

Doğru yaklaşım: Sadece işe konu mülkü çek; gerekirse üçüncü kişi karelerini maskele.

Senaryo 6 — Fabrika çekimi

• Kontrol: tesis güvenlik izni, kritik altyapı, baca/anten, EMI
• Mevzuat: kritik tesis çevresi çoğu zaman izne tabi; işletici brifingi

Doğru yaklaşım: Tesis yetkilisiyle önceden koordine ol; yüksek yapılara mesafe bırak.

Senaryo 7 — Şantiye ve inşaat takibi

• Kontrol: vinç ve hareketli ekipman, çalışanlar, periyodik uçuş planı
• Mevzuat: çalışan üstü uçuştan kaçın; iş güvenliği ekipmanı

Doğru yaklaşım: Sabit rota ve saat belirle; vinç hareketlerini gözlemciyle takip et.

Senaryo 8 — Tarım arazisi üzerinde uçuş

• Kontrol: arazi büyüklüğü, İHA sınıfı (M1–M2), rüzgâr ve rüzgâr yönü, kuş riski
• Mevzuat: ilaçlama ve ağır platformlarda sınıfa göre elverişlilik ve işleticilik

Doğru yaklaşım: Rüzgâra karşı dönüş planla; batarya payını geniş tut.

Senaryo 9 — Haritalama operasyonu

• Kontrol: uçuş planı, örtüşme oranı, yer kontrol noktaları, otomatik rota
• Mevzuat: otomatik uçuşta pilot müdahaleye hazır; irtifa sınırı (P0/P1: 120 m)

Doğru yaklaşım: Otomatik moda güvenip başka işle ilgilenme; sınırları cihazda tanımla.

Senaryo 10 — Havalimanına yakın bölgede uçuş

• Kontrol: mesafe ve irtifa kısıtı, NOTAM, kontrol bölgesi (CTR)
• Mevzuat: izin/koordinasyon olmadan uçulmaz; en yüksek riskli sahalardan

Doğru yaklaşım: Şüphe varsa uçma; resmî izin ve koordinasyon şart.

Senaryo 11 — Kalabalık bir etkinlikte çekim talebi

• Kontrol: yoğunluk, düşme mesafesi payı, alternatif iniş noktaları
• Mevzuat: kalabalık üstü uçuş P2; ayrı izin gerekebilir

Doğru yaklaşım: Yetkin değilsen işi reddet ya da P2 kapsamında planla.

Senaryo 12 — Uçuş sırasında teknik problem

• Kontrol: uyarı türü, en yakın güvenli alan, batarya
• Mevzuat: ciddi olay bildirimi ve kayıt yükümlülüğü

Doğru yaklaşım: Çekimi bırak, en yakın güvenli alana kontrollü in, olayı kaydet.

Senaryo 13 — İHA'nın kontrolünün kaybedilmesi

• Kontrol: failsafe rotası, altındaki alan, çevredeki kişiler
• Mevzuat: kontrol bağlantısı kaybının derhâl bildirimi

Doğru yaklaşım: Gazı kesme; rotayı gözle, altını boşalt, kişileri uyar, yeniden bağlanmayı dene.

Senaryo 14 — Müşterinin "Hemen uç, izin sonra" demesi

• Kontrol: bölge durumu, izin gerekliliği
• Mevzuat: izin uçuş sonrasında alınmaz; gerekli izin öncesinde tamamlanır

Doğru yaklaşım: İzinsiz uçma; müşteriye süreci ve riskleri açıkla, tarihi ötele.

Senaryo 15 — İzin gerektiren bir operasyona hazırlık

• Kontrol: uçuş zarfı, konum/koordinat, tarih/saat, amaç, emniyet önlemleri
• Mevzuat: İHATTYS üzerinden başvuru; mülki idare amiri uygunluğu / kırmızı bölgede NOTAM

Doğru yaklaşım: Başvuruyu erken yap; sonucu almadan ekipmanı sahaya götürme.